تبلیغات اینترنتیclose
ملا محمد فضولی- غزللر حرف الباء
ملا محمد فضولی در پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق
شرح افکار، احوال و آثار حکیم ملا محمد فضولی بر اساس تحقیقات استاد دکتر حسین محمدزاده صدیق

مطالب مربوط به شناختنامه حکیم ملا محمد فضولی به آدرس زیر انتقال یافته است لطفا بر روی آدرس زیر کلیک فرمایید:

 http://hakimfuzuli.blogfa.com

تصویر - پرتره ملا محمد فضولی. نقاش: ناصر بخشی

پرتره حکیم ملا محمد فضولی

نقاش: ناصر بخشی، هنرمند تبریزی

موضوع : ملا محمد فضولی- غزللر, | بازدید : 762

- 29 -

بنیم تك هیچ كیم‌ زار و پریشان اۏلماسېن، یارب!

اسیر درد عشق و داغ هجران اۏلماسېن، یارب!

دمادم جُورلاردېر چكدیڲیم بی‌رحم بُتلاردان،

بو كافرلر اسیری، بیر مسلمان اۏلماسېن، یارب!

گؤرۆب اندیشه‌ی قتلیمده اۏل ماهی، بودور دردیم،

كی بو اندیشه‌دن اول مه، پشیمان اۏلماسېن، یارب!

چېخارماق ائتسه‌لر تندن چكیب پیکانېن اۏل سروین،

چېخان ‌اۏلسون دل مجروح، پیکان ‌اۏلماسېن‌ یارب!

جفا و جۏر ایله معتادام، آنلارسېز نۏلور حالېم؟

جفاسېنا حد و جُورونا پایان اۏلماسېن، یارب!

دئمن‌ كیم‌ عدلی‌ یۏخ یا ظُلمۆ چۏخ، هر حال ‌ایله ‌اۏلسا،

کؤنۆل تختینه اۏندان غِیری سلطان اۏلماسېن، یارب!

فضولی بولدو گنجِ عافیت میخانه كُنجوندن،

مبارك مُلکه، اۏل مُلك ویران اۏلماسېن یارب!

- 30 -

ای ناوك شُوقۆن سپری سینه‌ی احباب،

زُلفۆن خمی ارباب وفا صیدینه، قلاّب!

محرابدا شكلِ خم ابروی لطیفین،

واجب بو جهتدن قامېیا سجده‌ی محراب،

سؤزۆم دئر ایدیم، شمع سنا ائیله‌یه روشن،

نظّاره‌ی رُخسارینا یۏخ شمعده هم تاب!

خورشید جمالېندان اۏل آی سالدې نقابین،

صبح اۏلدو، دور ای‌ بخت! نه دیر بونجا شكرخواب؟

دون صبح یئتیردیم فلكه موجِ سرشكیم،

غرق ائتدی فلك اۆزره اۏلان انجمی گرداب!

ساقی مگر اۏل لعل سؤزۆن دئر مِی نابا،

كیم دۆشدۆ آیاغېنا، الین اؤپدۆ مِی ‌ناب.

جمعیت اسبابا کؤنۆل وئرمه فضولی،

كیم تفرقه‌دیر خاطره جمعیت اسباب!

- 31 -

صبح چكمیش چرخه، چالمېش داشه تیغین آفتاب،

ظاهر ائتمیش اۏل مَهِ دلاّكه عین انتساب.

دم به دم تحریك تیغیندن بولور باشلار صفا،

اؤیله كیم سو موج اوروب ظاهر قېلېر هر دم حباب.

هر سر موییمده بیر باش اۏلسا، موی سر گیبی،

كسسه وارېم، تیغ خون‌ریزیندن ائتمم اجتناب.

كشف اسرار ملاحت، جۏهر تیغینده‌دیر،

كیم آلېر باشلاردا كی سئودا جمالېندان نقاب.

غصّه‌سیندن باشېمېن مویی تك اینجلمیش تنیم،

كیم تنیمله تیغی اۏرتاسېندا باشېمدېر حجاب!

تیغ چابك سِیرینه آهوی چین دئرسم نولا،

سِیر قېلدېقجا تؤكر صحرای چینه مشك ناب.

موی ژولیده‌مله تیغیندن اُمیدیم كسمه‌زم،

ای فضولی! خالی اۏلماز برق لامِعدن سحاب!

- 32 -

صبح سالېب ماه رُخوندان نقاب،

چېخ كی تماشایا چېخا آفتاب.

رشته‌ی جانېم یئتر، ائت پُر گره،

سالما سر زُلف سمنسایا تاب!

مست چېخېب سالما نظر هر یانا

گؤرمه روا كیم اۏلا عالم خراب!

كسمه نظر جانب عشّاقدان،

ناله‌ی دل سوزدان ائت اجتناب!

گئجه‌لر انجم سایارام صبحه‌دك،

ای شب هجرین بنه یومِ حساب.

دوزخه گیرمز ستمیندن یانان،

قابلِ جنّت دڲیل اهل عذاب!

سالدې آیاقدان غم عالم بنی،

وئر بنه غم دفعینه، ساقی! شراب!

رحم قېل افتاده‌لرین حالېنا،

هیچ گركمزمی سنا بیر ثواب؟

یار سؤال ائتسه كی حالېن نه‌دیر،

خسته فضولی، نه وئریرسین جواب؟

- 33 -

غالبا بیر اهل دل توپراغې دیر دُرد شراب،

كیم قېلېب همّت بنالار توتموش اۆستۆنده حباب.

برق و باران سانما كیم گؤردۆكجه آه و اشكیمی،

بیلمه‌زم نمدیر كی ابر آغلار، بنا یانار سحاب!

ای سۏران حالېم بو استغنا سؤالېندان نه سود؟

حالېم ائیله‌رسن سؤال، امّا ائشیتمزسن جواب!

دشت غمدن خاك قبرین اۆزره سرو  گرد باد،

چكسه باش، اۏل ‌سرودن ‌سو كسمه ای‌ سِیل سراب!

یئتمه‌ییب وصلینه اۏل لیلی‌وشین بیر عُمردۆر،

بن گیبی مجنون اۏلوب صحرایا دۆشمۆش آفتاب.

اۏل بُت ابروسون قۏیوب، محرابا دؤندوْرمم اۆزۆم،

قۏی بنی زاهد، بنا چۏخ وئرمه، تانرېچۆن، عذاب!

نقدِ عُمرۆن بیر صنم عشقینده صرف ائتدین تمام،

ای فضولی! آه اگر سندن سۏرولسا بو حساب؟

- 34 -

قېلسا وصلین شامیمی صبحه برابر یۏخ عجب،

رسمدیر فصل بهار اۏلماق برابر روز و شب!

گۆن كی سایه‌ن دۆشدۆڲۆ یئردن دورار، بیر وجهی‌وار،

گلسه عالی‌قدرلر، فقر اهلی دورماقدېر ادب!

اۏلمادان میخانه‌ی عشقینده مستِ جام ذُوق،

دۆزمه‌دی بزمِ فلكده زُهره قانونِ طرب،

جنّت وصلیندیر اۏل مقصد كی ایمان اهلینه،

قېلسا حق روزی جهنم آتشی، اۏلدور سبب!

غالبا مقصود وصلیندیر كی دۆن- گۆن دورمایېب،

چرخ سرگردان گزر، بیلمز نه‌دیر رنج و تعب.

بسته‌ی زنجیر شُوقوندور نسیمِ ترمزاج،

تشنه‌ی جامِ وصالېندېر محیطِ خشك لب.

قېلما فیضِ نعمت وصلین فضولی‌دن دریغ،

یۏخدور اؤزگه مقصدی، سندن سنی ائیله‌ر طلب.

- 35 -

سن اۆزۆندن عالمی روشن قېلېب سالدېن نقاب،

یازې‌‌یا سالسېن بوگۆندن سۏنرا، نورون آفتاب.

سن نه نور پاكسان، ای مظهر صُنع الاه!

نور آلېر شمع رُخوندان آفتاب و ماهتاب.

عكس رویون سویا سالمېش سایه، زُلفۆن تۏپراغا،

عنبر ائتمیش تۏپراغېن آدېن، سویون اسمین شراب!

یئلده بولموش بوی زُلفۆن، سودا عكسِ عارضین،

كیم یئلی باغرېنا باسېب، سویا گؤز دیكمیش‌ حباب.

لعلگون مِیدیر الینده ساغر سیمین ایله،

یا نگینِ لعل‌دیر رشك لبیندن اۏلموش آب؟

كلك قدرت لوح سینَمده سنی نقش ائیله‌میش،

ائیله‌ییب محبوبلار مجموعه‌سیندن انتخاب.

ای فضولی! هر عمل قېلسان خطادیر، غِیر عشق،

بودورور من بیلدیڲیم الله اَعْلَمْ بِالصَّوابْ !

- 36 -

چۆنكیم گؤزۆمه گلمه‌دی هرگز خیالِ خواب،

ساقی گتیر پیاله و دۏلدور شرابِ ناب!

فرصت دورور بو گئجه، گلین ایچه‌لیم مِیی،

شمع ایله مطرب و مِی و ساقی مشكناب!

معمور توت نشاط ایله جان مسكنین مدام،

نئچه- نئچه بو دهر، ائده‌ر خانه‌لر خراب،

زرّاق زاهدین ایچه‌لیم قانېنې صبوح،

محروم صوفی‌نین قېلالېم باغرېنې كباب!

هرگز زمانه كیمسه‌یی خوشنود قېلمادې،

هر فكر، ناموافق و هر فعل، ناصواب!

ضایع كئچیرمه فرصتینی، آغلا هر نفس،

بو عُمر نازنین چو بیلیرسن قېلېر شتاب.

گل، ای حریف! ایندی نصیحت قبول قېل،

جۏر ائیلمه فضولییه، حاجت دڲیل عتاب!

- 37 -

كوهكن شیرینه اؤز نقشین چكیب وئرمیش فریب،

گؤر نه‌ جاهلدیر یۏنار داشدان اؤزۆیچۆن بیر رقیب.

قاشلارېن ‌یایې بیر اۏخ لطف ائیله‌میش هر عاشیقه،

بن هم آندان ائیله‌رم بیر اۏخ تمنّایا نصیب!

توتیای خاك پایین فیضینه یۏل بولماسام،

نورِ چشمیم عیب قېلما، كور اۏلور دئرلر غریب.

مضطرب‌دیر چاره‌ی دردیمده وه! كیم بیلمه‌ییب،

بیر دواسېز درده اوغراتمېش اؤزۆن مسكین‌ طبیب.

برق آهیمدان اۏ دم هر گوشه بولموش رخنه‌لر،

گل گؤر ای گۆل كیم گرفتارِ قفس دیر عندلیب!

ای بنا «صبر ائت!» دئیه‌ن حال دلیمدن بی‌خبر!

عشق اۏلان یئرده نئدر آرام یا نئیلر شكیب؟

ای فضولی! اینجیمه سندن تغافل قېلسا یار،

رسم‌دیر كیم گؤستره احبابا استغنا حبیب!

 

 

- 38 -

اۏل كی، هر ساعت گۆلردی چشم گریانېم گؤرۆب،

آغلار اۏلدو حالېما بی‌رحم جانانېم گؤرۆب!

ائیله‌ین تعیینِ اجزای مداوا دردیمه،

ترك ائدیب جمع ائتمه‌دی حالِ پریشانېم گؤرۆب.

لاله رُخلار كؤكسۆنۆن چاكېنا قېلمازلار نظر،

هیچ بیر رحم ائیله‌مزلر داغ هجرانېم گؤرۆب!

توت گؤزۆن ای دود دل چرخین كی، دُورۆن ترك ائدیب،

قالماسېن حیرتده چشم گوهر افشانېم گؤرۆب!

پرتو خورشیدی سانمان یئرده كیم، دُور فلك،

یئره اورموش آفتابېن ماه تابانېم گؤرۆب.

سودا عكس سرو سانمان كیم، قوپارېب باغبان،

سویا سالمېش سروینی، سرو خرامانېم گؤرۆب.

ای فضولی! بیل‌كی ‌اۏل گۆل عارضی گؤرمۆش دڲیل،

كیم كی عیب ائیله‌ر بنیم چاك گریبانېم گؤرۆب!

- 39 -

روزگارېم بولدو دُوران فلكدن انقلاب!

قان ایچر اۏلدوم آیاغېن چكدی بزمیمدن شراب!

شعله‌ی آهېملا یاندېردېم دل سرگشته‌نی!

بیر اۏد اۏلدوم چیزگینن چئوره‌مده اۏلمازمې كباب؟

لعلین ایله باده بحث ائتمیش، زهی گمراهلېق!

اۏلدو واجب ائیله‌مك اۏل بی‌ادبدن اجتناب!

وئرمز اۏلدو یۏل وصاله پیچ زُلفۆن آه! كیم،

رشته‌ی تدبیردن دُوران كجرو آچدې تاب.

اۏلمادې اۏل ماها رؤشن یاندېغېم هجران گۆنۆ،

یاندېغېن شب تا سحر شمعین، نه بیلسین آفتاب؟

گؤز كی پیکانېن خیالیله ساچار هر یانا اشك،

بیر صدف دیر قطره‌ی بارانی ائیله‌ر دُرّ ناب!

اۏلدو ابر دود آهیم پرده‌ی رُخسار ماه،

آه كیم آلماز جمالېندان هنوز اۏل مه، نقاب.

كسمه‌دی بندن سر كۆییندا آزارېن رقیب،

ای فضولی! نئشه جنّت ایچره یۏخ دئرلر عذاب؟

- 40 -

درد عشقیم دفعینه زحمت چكر دائم طبیب،

شُکر كیم اۏلموش آنا زحمت، بنا راحت نصیب!

بیر زباندېر شرح غم تقریرینه هر برگ گۆل،

ائیله‌مز بیهوده گۆل گؤردۆكده افغان، عندلیب.

بیلسه ذُوقوم وصلدن فرقتده افزون اۏلدوغون،

وصلدن منعین روا گؤرمزدی رشكیندن رقیب.

طعن غفلت دیر پریْ طلعت‌لره اظهار حال،

سانما كیم احباب حالېندان اۏلور غافل، حبیب!

آه بیلمن نئیله‌ییم قورتولماق اۏلماز قِیددن،

من حریف ساده دل، خوبلار جمالی دل‌فریب!

شمع قُربیله تفاخر قېلما ای پروانه! كیم،

خرمن عُمرۆن یانار برقِ فنادان عنقریب.

نولا آغلارسا فضولی روضه‌ی كویون گؤرۆب،

لاجرم گریان اۏلور قېلقاج وطن یادېن غریب.

- 41 -

پای بند اۏلدوم، سر زُلف پریشانېن گؤرۆب،

نُطقدن دۆشدۆم، لبِ لعل دُرافشانېن گؤرۆب!

اۏدا یاخدېم شمع‌وش جانېم، باخېب رُخسارېنا،

چرخه چكدیم دود دل، سرو خرامانېن گؤرۆب!

گزدیرر هر یان گؤزۆم اشك اۆزره باغرېم پاره‌سین،

خلعت گۆلگۆن ایله رخش اۆزره جولانېن گؤرۆب!

بیر زمان‌كئچمزكی دل، تیغیندن‌ اۏلماز چاك- چاك،

آچېلېر هردم، توتولموش کؤنلۆم احسانېن گؤرۆب!

کؤنلۆمۆ تنهالېق ائیله‌ردی پریشان سینه‌ده،

اۏلماسایدې جمع هر یانېندا پیکانېن گؤرۆب،

بند و زندانِ غم و محنتدن اۏلموشدوم خلاص،

آه كیم دۆشدۆم یئنه زُلف و زنخدانېن گؤرۆب!

ای فضولی! بونجا كیم توتدون نهان حالِ دلین،

عاقبت فهم ائتدی ائل، چاك گریبانېن گؤرۆب!

- 42 -

غِیره ائیله‌ر بی‌سبب بین التفات اۏل نوش لب،

التفات ائتمز بنا مطلق، نه‌دیر بیلمن سبب؟

جۏر اۏلور عادت غضب وقتی، نه عادت دیر بو كیم،

جُورون آز ائیله‌ر بنا اۏل ماه، چون ائیله‌ر غضب!

نۏلا غمزه‌ن فكری دۆشدۆیسه دل سوزانېما،

ظالمین گر اۏلسا آتش منزلی، اۏلماز عجب!

دم به دم گر دُرِّ اشكیم دۆشسه گؤزدن، وجهی‌وار،

یاش اوشاقلاردېر یتیم، آنلاردا یۏخ رسم ادب.

جُورو کؤنلۆمدۆر چكن، گؤزدۆر گؤرن رُخسارینی،

الله! الله! كام آلان كیمدیر، چكن كیمدیر تعب؟

یار بیداد ائیله‌مز عشّاق فریاد ائتمه‌دن،

هر نئچه روزی مقدّر اۏلسا، واجب‌دیر طلب.

مطرب! آغلاتما سرودونلا فضولی خسته‌نی،

سیل اشكیندن ساقېن قوپمایا بنیاد طرب!

 

صفحه قبل صفحه بعد
نظر شما
نام : *
پست الکترونیک :
وب سایت/بلاگ :
*
:) :( ;) :D
;)) :X :? :P
:* =(( :O @};-
:B /:) =D> :S
کد امنیتی : *

برچسب ها : شناختنامه ملا محمد فضولی,پژوهشهای دکتر صدیق درباره ملا محمد فضولی,تحقیقات حسین محمدزاده صدیق پیرامون ملامحمد فضولی,شناختنامه ملا محمد فضولی و حسین محمدزاده صدیق,ملا محمد فضولی و دکتر حسین محمدزاده صدیق,دکتر حسین محمدزاده صدیق مصحح آثار ملا محمد فضولی,
ارسال در تاريخ جمعه 31 شهريور 1391 توسط دکترصدیق. ارسال: سید احسان شکرخدایی